Erken Çocuklukta Dijital Teknolojinin Kullanımı: Çocuk, Öğretmen ve Ebeveyn Perspektiflerinden SWOT Analizi

Özet

Bu araştırmanın amacı, okul öncesi dönemde dijital teknolojilerin kullanımına ilişkin güncel literatürü çocuklar, öğretmenler ve ebeveynler açısından çok yönlü biçimde incelemek ve elde edilen bulguları SWOT yaklaşımı çerçevesinde değerlendirmektir. Çalışma, sistematik bir tarama niteliği taşımayan, nitel temelli bir literatür derlemesi olarak desenlenmiş; veriler, Google Scholar, ERIC, Web of Science, Scopus ve Ulakbim TR Dizin veri tabanlarında Türkçe ve İngilizce anahtar kelimeler kullanılarak taranan çalışmalardan elde edilmiştir. Veri toplama sürecinde herhangi bir ölçme aracı kullanılmamış, yalnızca okul öncesi dönemi doğrudan ele alan ve tam metnine erişilebilen yayınlar değerlendirmeye alınmıştır. Literatürden sağlanan metinsel veriler içerik analiziyle çözümlenmiş, temalar karşılaştırmalı biçimde incelenerek dijital teknolojilerin güçlü ve zayıf yönleri ile sunduğu fırsat ve tehditler paydaş düzeyinde sınıflandırılmıştır. Geçerlik ve güvenirlik, farklı kaynaklardan elde edilen bulguların tutarlılığının karşılaştırılması ve temaların bütünlüğünün korunması yoluyla sağlanmıştır. Bulgular, dijital teknolojilerin uygun rehberlik koşullarında çocukların öğrenme motivasyonunu, etkileşim becerilerini ve bilişsel gelişimlerini destekleyebildiğini; ancak aşırı ekran süresi, içerik niteliğindeki değişkenlik ve yetişkin yönlendirmesinin yetersizliği gibi durumlarda gelişimsel riskler oluşturabileceğini göstermektedir. Çalışma, öğretmenlerin dijital pedagojik yeterliklerinin ve ailelerin bilinçli rehberlik rollerinin sürecin niteliğini belirlediğini ortaya koymakta; bu doğrultuda dijital teknolojinin dengeli, amaçlı ve yetişkin rehberliğinde kullanıldığı öğrenme ortamlarının geliştirilmesini önermektedir.